वर्षानुवर्षे कोरड्या पडणाऱ्या जमिनी, पाण्यासाठी मैलोन्मैल भटकणाऱ्या मायमाऊल्या आणि आकाशाकडे डोळे लावून बसलेला बळीराजा... महाराष्ट्राच्या नशिबी आलेला हा दुष्काळाचा शाप आता कायमचा पुसून काढण्यासाठी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी पुन्हा एकदा कंबर कसली आहे. “दुष्काळाविरुद्धची ही लढाई केवळ योजनांची नाही, तर लाखो शेतकऱ्यांच्या जगण्याची आहे. त्यामुळे पावसाचा प्रत्येक थेंब अडवण्यासाठी संपूर्ण प्रशासनाने एका कुटुंबासारखे एकत्र येऊन, समर्पित भावनेने मैदानात उतरावे,” अशी अत्यंत आर्त आणि कणखर साद मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी प्रशासकीय यंत्रणेला घातली.
यावर्षी राज्यात 'वॉटर कप' अभियान लवकर सुरू होत असून, त्या पार्श्वभूमीवर ‘वर्षा’ निवासस्थानी एका अत्यंत महत्त्वपूर्ण आणि संवेदनशील बैठकीचे आयोजन करण्यात आले होते. राज्याला जलसमृद्ध करण्यासाठी अहोरात्र झटणारे मुख्यमंत्री फडणवीस यावेळी अत्यंत भावूक, पण तितकेच दृढनिश्चयी भूमिकेत दिसले.
“संकटाच्या वेळी पहाटेपासून काम करणारी माझी यंत्रणा मला ठाऊक आहे”
बैठकीत अधिकाऱ्यांना संबोधित करताना मुख्यमंत्र्यांनी प्रशासनाच्या क्षमतांवर पूर्ण विश्वास व्यक्त केला. ते म्हणाले, “महाराष्ट्रावर जेव्हा जेव्हा संकट आले, तेव्हा याच प्रशासनाने पहाटेपासून रस्त्यावर उतरून चमत्कार घडवून दाखवला आहे. दुष्काळ हा केवळ नैसर्गिक प्रकोप नसून आपल्या संवेदनशीलतेची परीक्षा आहे. जर आपली यंत्रणा उत्साहाने आणि पोटतिडकीने कामाला लागली, तर अशक्य काहीच नाही. पूर्वी ज्या कार्यतत्परतेने आपण काम केले, त्याच जिद्दीने आता जलसंधारणासाठी पुढाकार घ्या.”
केवळ कागदावरचे प्रस्ताव तयार न करता प्रत्यक्ष जमिनीवर काम करण्याचे स्पष्ट निर्देश देत त्यांनी सांगितले की, पावसाचा पहिला थेंब जमिनीवर पडण्याआधीच जलसंधारणाचे सर्व बंधारे, नाले आणि चर सज्ज असले पाहिजेत. प्रत्येक थेंब जमिनीत मुरला, तरच भूजलपातळी वाढेल आणि माझ्या बळीराजाच्या चेहऱ्यावर समाधानाचे हसू उमटेल.
तंत्रज्ञान आणि लोकसहभागाची भक्कम जोड
मुख्यमंत्र्यांच्या संवेदनशील दृष्टिकोनाला आधुनिक तंत्रज्ञानाची जोड देण्यासाठी विशेष कार्ययोजना आखण्यात आली आहे. कामांमध्ये पारदर्शकता रहावी आणि प्रगतीवर बारीक लक्ष ठेवता यावे, यासाठी तंत्रज्ञानाधारित संनियंत्रण प्रणाली (Technology-driven Monitoring System) विकसित करण्याचे आदेश त्यांनी दिले. जिल्हाधिकारी, मुख्य कार्यकारी अधिकारी आणि कृषी विभागाच्या अधिकाऱ्यांनी थेट बांधावर जाऊन पानी फाउंडेशनसारख्या स्वयंसेवी संस्थांसोबत खांद्याला खांदा लावून काम करावे, अशी आग्रही भूमिका त्यांनी मांडली.
"निराशेचे रूपांतर आशेमध्ये करूया" – अभिनेते आमिर खान
या मोहिमेत सुरुवातीपासून मुख्यमंत्र्यांच्या साथीने काम करणारे अभिनेते आमिर खान यांनीही यावेळी भावूक शब्दांत भावना व्यक्त केल्या. "यंदाचे वर्ष आव्हानात्मक असले, तरी आपल्याला निराशेचे रूपांतर आशेमध्ये करावे लागेल. जानेवारी ते मे या काळात व्यापक जनजागृती आणि शेतकरी प्रशिक्षण मोहीम राबवली जाईल. मुख्यमंत्र्यांच्या दूरदृष्टीला साथ देत महाराष्ट्रातील प्रत्येक गावातील प्रत्येक उंबरठ्याने या जलपूजनात स्वतःला झोकून दिले पाहिजे," असे आवाहन आमिर खान यांनी केले.
या महत्त्वपूर्ण बैठकीस नगरविकास राज्यमंत्री माधुरी मिसाळ, ए.टी.ई. चंद्रा फाउंडेशनचे अमित चंद्रा, पानी फाउंडेशनचे सत्यजित भटकळ, महसूल विभागाचे अपर मुख्य सचिव विकास खारगे, वित्त विभागाचे अपर मुख्य सचिव विकासचंद्र रस्तोगी, पाणीपुरवठा व स्वच्छता विभागाचे अपर मुख्य सचिव पराग जैन-नैनुटीया, मुख्यमंत्र्यांचे अपर मुख्य सचिव लोकेश चंद्र, प्रधान सचिव डॉ. श्रीकर परदेशी, मृद व जलसंधारण विभागाचे सचिव जितेंद्र पापळकर, जलसंपदा विभागाचे प्रधान सचिव एकनाथ डवले यांच्यासह राज्यातील सर्व जिल्हाधिकारी दूरदृश्य प्रणालीद्वारे उपस्थित होते.